www.rechtspraak.nl

Alle landelijke nieuwsberichten van de Rechtspraak
  1. Voorzitter Raad voor de rechtspraak roept op tot waakzaamheid

    ‘Gebeurtenissen over de grenzen dwingen ons in de spiegel te kijken. Onze samenleving is op orde, maar hoe veilig zijn onze dijken?’ Deze vragen wierp Frits Bakker, voorzitter van de Raad voor de rechtspraak, vandaag op tijdens de Internationale Dag voor de rechtspraak in Utrecht. Rechters en juridisch medewerkers uit het hele land zijn daar aanwezig om te praten over internationale ontwikkelingen in de rechtspraak en over de weerbaarheid van de Nederlandse rechtsstaat.

    In landen als Polen, Hongarije en Turkije staat de rechterlijke macht onder druk. Dit terwijl het in deze landen tot enkele jaren geleden juist de goede kant op leek te gaan. Vorige week nog sprak de ENCJ, de Europese koepel van Raden voor de rechtspraak, zijn zorgen uit over nieuwe Poolse wetten die in strijd zijn met de basisprincipes van de democratische rechtsstaat. En dat was niet voor het eerst.

    Verrast

    Bakker: ‘Wie had gedacht dat in deze landen rechters zonder proces in de gevangenis belanden, de derde staatsmacht in rap tempo aan banden wordt gelegd en basisprincipes van een goedwerkende rechtsstaat slechts lege woorden op papier blijken te zijn? En hoe kan het dat wij hier min of meer door werden verrast? Polen was tot voor kort in veel opzichten een lichtend voorbeeld op het gebied van rechtstaatontwikkeling.’ Het werpt volgens Bakker de vraag op hoe vanzelfsprekend de positie van de Nederlandse rechter is, want het is volgens hem naïef om te denken dat zulke situaties hier nooit voor kunnen komen. ‘Ook al is onze democratische rechtsstaat ijzersterk, de behoefte aan een zondebok is dat vaak ook. En de rechter kan een gewillig slachtoffer zijn. Hij is de kop van jut, dat hoort bij het vak: we spreken geen recht om vrienden te maken.’

    Verschuiving

    Rechters liggen internationaal in toenemende mate onder vuur. Daarom is het volgens Bakker van belang om de waarborgen van de Nederlandse rechtsstaat onder de loep te nemen en te kijken of ze echt zo sterk zijn als ze lijken. Hierbij moet ook gekeken worden naar de drang om buiten de rechter om te werken, bijvoorbeeld door strafbeschikkingen die worden opgelegd door het Openbaar Ministerie. De Rechtspraak waarschuwde al eerdervoor de verschuiving van de maatschappelijke handhaving van de rechterlijke naar de uitvoerende macht, waardoor grondrechten van burgers in het geding komen. In plaats van steeds meer zaken buiten de rechter om af te doen uit onvrede over het functioneren van de strafketen, moet juist meer worden geïnvesteerd in de strafrechtketen zodat deze beter gaat functioneren. Bakker: ‘Zaken weghouden bij de rechter, door de rechtsprekende macht te laten verschuiven naar de uitvoerende, is een schijnoplossing.’

  2. Nederlanders hebben onverminderd vertrouwen in de rechtspraak. Dit blijkt uit De sociale staat van Nederland 2017, een onderzoeksrapport van het Sociaal en Cultureel Planbureau. 44 procent van de Nederlanders heeft veel of zeer veel vertrouwen in de rechtspraak. Vergeleken met andere instituties is dat een hoog percentage.

    Waar de afgelopen jaren een lichte daling te zien was in het vertrouwen van Nederlanders in andere sectoren, zoals media en politiek, was daar bij de rechtspraak geen sprake van. Ook vergeleken met andere Europese landen geniet het Nederlandse rechtssysteem bovengemiddeld vertrouwen van burgers.

    Opleidingsniveau

    Overigens geldt dat niet voor alle groepen even sterk. De onderzoekers zien een duidelijke samenhang met het opleidingsniveau. Van de hogeropgeleiden heeft 66 procent (zeer) veel vertrouwen, tegen 39 procent van de middelbaar opgeleiden en 28 procent van de lageropgeleiden.

    Strafmaat

    Vertrouwen in de rechtspraak als institutie betekent niet automatisch dat mensen erop vertrouwen dat rechters de juiste straf opleggen. Burgers ervaren nog steeds een grote kloof tussen opgelegde straffen en straffen die zij zelf redelijk vinden. 71 procent is van mening dat misdaden in Nederland in het algemeen te licht worden bestraft. Dit percentage was overigens hoger: in 2004 dacht 81 procent er zo over.

    Vooruitgang

    In De sociale staat van Nederland (SSN) – een rapport dat elke 2 jaar verschijnt – beschrijft het Sociaal en Cultureel Planbureau hoe Nederland zich ontwikkelt en hoe het gaat met de bevolking. Dit jaar beschrijft het rapport een periode van 25 jaar. In die tijd is op veel terreinen vooruitgang geboekt. Zo is de criminaliteit gedaald, vooral het laatste decennium. Dat blijkt ook uit slachtoffercijfers: in 2005 werd 28 procent slachtoffer van een misdrijf, vorig jaar was dat 17 procent.

  3. De Rechtspraak past de vaste tijden voor onderhoud aan de digitale systemen voorlopig aan. De nieuwe onderhoudsvensters zijn op dinsdag tussen 18.00 en 22.00 uur, donderdag van 19.00 tot 00.00 uur en zaterdag tussen 05.30 en 15.00 uur.

    Tijdens deze onderhoudswerkzaamheden kunt u van sommige diensten geen gebruik maken. Als er tijdens het venster inderdaad onderhoud plaats vindt wordt dit op rechtspraak.nl vooraf aangekondigd. Hierbij wordt vermeld om welke diensten het gaat en hoe lang het onderhoud per dienst naar verwachting duurt.

    Verbeteringen

    De Rechtspraak gebruikt deze onderhoudsmomenten om updates van leveranciers door te voeren en verbeteringen en nieuwe mogelijkheden voor gebruikers toe te voegen aan de digitale systemen. Daarvoor is de komende periode iets meer tijd nodig. De Rechtspraak streeft ernaar om dit onderhoud op termijn weer te verkorten, zodat u hier zo min mogelijk hinder van ondervindt.

    Meer informatie

    U kunt zich via RSS abonneren op onderhoud- en storingsmeldingen. U ontvangt dan een melding wanneer er een storing is of onderhoud wordt uitgevoerd. Meer informatie: RSS-feeds

    Neem voor meer informatie over onderhoud aan de digitale systemen van de Rechtspraak contact op met het Rechtspraak Servicecentrum.

  4. De Poolse regering heeft tot 'grote spijt' van de ENCJ, de Europese koepel van Raden voor de rechtspraak, wetten goedgekeurd die de Poolse Raad voor de rechtspraak vergaand kunnen hervormen. De wetten doen op meerdere vlakken afbreuk aan de basisprincipes van een goed functionerende rechtsstaat, stelt de ENCJ in een verklaring.

    Vertegenwoordigers van Europese rechtsstaten, waaronder ook de Nederlandse Raad voor de rechtspraak, maken zich al langere tijd zorgen om de situatie in Polen. De huidige regering voert, onder het mom van hervormingen, maatregelen door die de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht ernstig inperken.

    Democratische rechtsstaat

    Volgens de ENCJ zijn de aangenomen wetten in strijd met basisprincipes van een democratische rechtsstaat. Zo is de Poolse Raad voor de rechtspraak niet noemenswaardig betrokken bij de hervormingen, wat het evenwicht tussen politiek en de onafhankelijke rechtelijke macht verstoort.

    Daarnaast worden de rechterlijke leden van de Raad voortaan door politici gekozen terwijl dit soort benoemingen geen politieke beslissingen zouden moeten zijn, maar een benoeming door gelijken (rechters). Het lidmaatschap van de huidige leden van de Poolse Raad – die wél door gelijken zijn gekozen – wordt door de nieuwe wetten beëindigd.

    Alarmerend

    Het is volgens de ENCJ alarmerend dat de Poolse regering vergaande controle probeert uit te oefenen op de onafhankelijke rechterlijke macht. Het Poolse parlement moet nog stemmen over de wetten, dat gebeurt vermoedelijk deze week.

    Zie ook: ENCJ ontsteld over inperken onafhankelijkheid Poolse rechters

  5. Update (01 december 2017, 19:00 uur):
    Met de overzetting van het huwelijksgoederenregister naar een nieuwe, mobielvriendelijke versie is helaas iets misgegaan. De oude versie is tijdelijk teruggezet. We werken aan een oplossing om de nieuwe versie zo snel mogelijk weer online te kunnen zetten.

    Het huwelijksgoederenregister (waarin bijvoorbeeld huwelijkse voorwaarden of wijziging daarvan, verzoeken tot echtscheiding of ontbinding geregistreerd partnerschap staan), is nu ook geschikt voor mobiele apparaten. Hierdoor is het een stuk makkelijker geworden om in het register te zoeken via bijvoorbeeld smartphone of tablet.

    Het register is door iedereen te raadplegen door via het bovenstaande menu ‘Registers’ naar ‘Huwelijksgoederenregister’ te gaan. Het is ook mogelijk om het register direct te benaderen via hgr.rechtspraak.nl. Het gebruik van het register is gratis.